Naar de inhoud
EPOXIDOVONL

Speciale vloer · ESD

Antistatische epoxyvloeren (ESD)

Gecontroleerde afvoer van statische lading en bescherming van gevoelige elektronica. We ontwerpen volgens EN IEC 61340-5-1.

Prijs op aanvraag

ESD-vloeren, in de volksmond antistatische vloeren (van het Engelse electrostatic discharge, elektrostatische ontlading), zijn geleidende of dissipatieve vloeren. Ze voeren statische lading van mensen en rolwagens gecontroleerd af naar de aarding. Op deze pagina gaat het over ESD-gietvloeren van epoxy.

In bedrijven waar een ontlading van statische elektriciteit halfgeleidercomponenten kan vernielen, is een ESD-vloer samen met ESD-schoenen de gebruikelijke manier om mensen te aarden die staand of lopend werken. De eisen worden bepaald door het ESD-beheersprogramma volgens EN IEC 61340-5-1 of door het contract met je afnemer. Voor ruimtes met brandbare dampen en stof gelden andere regels, die we beschrijven op de pagina ATEX-vloeren.

Wat een antistatische vloer (ESD) is en hoe hij werkt

Gewone epoxy is een elektrische isolator: een nieuwe coating heeft een weerstand in de orde van 10¹² Ω, zodat statische lading zich erop ophoopt. Een ESD-gietvloer bevat geleidende vulstoffen, bijvoorbeeld koolstofvezels. Die voeren de lading meestal naar een geleidende tussenlaag, van daaruit naar koperstrips en via aardingspunten naar de aarde.

Doorsnede van de vloer: de lading van schoenen en karwielen loopt via de geleidende laag naar de koperstrips en via het aardingspunt naar de aarde1234
  1. Lading van schoenen en wielen

    Ontstaat bij het lopen en bij het rijden met een rolwagen. Komt via ESD-schoenen of geleidende wielen in de vloer.

  2. Geleidende laag

    Koolstofvezels of andere geleidende vulstoffen voeren de lading door de toplaag naar de geleidende tussenlaag en daarmee verder over het oppervlak.

  3. Koperstrips

    Worden op de geprimerde ondergrond onder de geleidende tussenlaag geplakt en verbinden die met de aardingspunten.

  4. Aardingspunt

    De aardingspunten worden door een elektrotechnisch installateur aangesloten op de aardingsinstallatie van het gebouw. Het aantal en de plaats ervan staan in het technisch datablad van het systeem, of worden door de installateur bepaald.

Weerstand van de vloer naar aarde (Rg), klassen volgens ANSI/ESD STM7.1

Geleidend
Dissipatief
Ongeschikt voor ESD
Geleidend
≤ 1×10⁶ Ω
Snelste afvoer. Wordt gekozen als het ESD-beheersprogramma of de afnemer dat eist.
Dissipatief
> 1×10⁶ tot < 1×10⁹ Ω
Gecontroleerde afvoer. Voldoet aan de grens van EN IEC 61340-5-1 en wordt vaak gekozen voor elektronicaproductie, serverruimtes en laboratoria.
Ongeschikt voor ESD
≥ 1×10⁹ Ω
Voldoet niet aan de grens van EN IEC 61340-5-1. Gewone nieuwe epoxy heeft een weerstand in de orde van 10¹² Ω en lading hoopt zich erop op.

Waar een ESD-vloer wordt gebruikt

De laagopbouw stemmen we af op de belasting en de eisen van jouw bedrijf.

Elektronicaproductie

SMT-lijnen, het bestukken en monteren van printplaten. Een onderdeel kan al vernield of verborgen beschadigd raken door een ontlading die je zelf niet eens voelt.

Service, testen en verpakken van elektronica

De norm EN IEC 61340-5-1 geldt niet alleen voor productie, maar ook voor service, testen, verpakken en transport van gevoelige componenten.

Serverruimtes en datacenters

Bescherming van servers, netwerkapparatuur en opslagsystemen tegen verborgen schade door ontladingen, vooral bij montage en service.

Laboratoria

Werkplekken met gevoelige meet- en analyseapparatuur. Heeft het bedrijf ook chemische bestendigheid nodig, dan kiezen we een systeem dat aan beide eisen voldoet.

Cleanrooms

Wordt gebruikt waar met elektronica in een schone omgeving wordt gewerkt. Geladen oppervlakken trekken bovendien stof aan.

Ruimtes met brandbare dampen en stof

Explosieveiligheid valt niet onder de ESD-norm, die uitdrukkelijk niet geldt voor brandbare vloeistoffen, gassen en poeders. De maatregelen legt de werkgever vast in het explosieveiligheidsdocument (richtlijn 1999/92/EG) en de weerstand van de vloer wordt volgens andere regels beoordeeld. Die beschrijven we op de pagina ATEX-vloeren.

Normen en voorschriften

De voorschriften, normen en technische regels waarop de vloer wordt ontworpen en getest. De eigenschappen van de gebruikte materialen legt de fabrikant vast in het technisch datablad en de prestatieverklaring.

EN IEC 61340-5-1:2024
Eisen aan het ESD-beheersprogramma bij het werken met elektrische en elektronische onderdelen, samenstellingen en apparatuur. Voor de vloer noemt de norm een weerstand naar aarde onder 1×10⁹ Ω. Als de vloer samen met de schoenen mensen aardt, moet het systeem van persoon, schoen en vloer een weerstand onder 1×10⁹ Ω hebben en een lichaamsspanning bij het lopen onder 100 V. De norm geldt niet voor elektrisch ontstoken explosieven, brandbare vloeistoffen, gassen en poeders.
EN 61340-4-1 (IEC 61340-4-1)
Beproevingsmethode voor het meten van de elektrische weerstand van vloerbedekkingen en afgewerkte vloeren. Grenswaarden legt de norm niet vast, die staan in EN IEC 61340-5-1.
IEC 61340-4-5
Beproevingsmethode voor het systeem van persoon, schoen en vloer: weerstand van lichaam naar aarde en lichaamsspanning bij het lopen (walking test).
ANSI/ESD STM7.1
Amerikaanse beproevingsmethode voor vloeren. Een vloer met een weerstand naar aarde van maximaal 1×10⁶ Ω heet geleidend, boven 1×10⁶ Ω en onder 1×10⁹ Ω dissipatief.
EN 1081
Beproevingsmethode voor het meten van verticale weerstand, weerstand naar aarde en oppervlakteweerstand van elastische, laminaat- en modulaire vloerbedekkingen. Grenswaarden legt de norm niet vast. Fabrikanten van gietvloeren noemen volgens deze norm de weerstand naar aarde vooral voor explosieveiligheid.
Richtlijn 1999/92/EG
Voor explosieveiligheid wordt de vloer niet volgens de ESD-norm beoordeeld. De werkgever moet bij de preventie ook rekening houden met elektrostatische ontladingen en de genomen maatregelen aantonen in het explosieveiligheidsdocument. Meer daarover op de pagina ATEX-vloeren.

De voordelen van een ESD-vloer

Gecontroleerde afvoer van lading

We ontwerpen de opbouw op een weerstand naar aarde onder 1×10⁹ Ω volgens EN IEC 61340-5-1, of op een smaller bereik dat je ESD-beheersprogramma of je afnemer eist.

Doorlopend oppervlak zonder voegen

Een gietvloer heeft geen voegen zoals tegels, waarin stof zich zou ophopen. Hij past ook in schone bedrijfsruimtes.

Geleidend in de hele laag

De geleidende vulstoffen zitten in de hele laag, maar de weerstand wordt beïnvloed door vuil, filmvormende reinigings- en onderhoudsmiddelen, vocht en slijtage. Daarom moet hij regelmatig worden gemeten.

Controle door meting

De weerstand van de afgewerkte vloer naar aarde wordt gecontroleerd met een meting volgens IEC 61340-4-1. Het meetrapport dient als basis voor de audit van het ESD-beheersprogramma. Wie de meting uitvoert, spreken we af in de offerte.

Prijs op aanvraag

In de offerte vermelden we de hele opbouw van het ESD-systeem volgens het technisch datablad van de fabrikant, inclusief koperstrips en aardingspunten. De aansluiting op de aardingsinstallatie van het gebouw (door een elektrotechnisch installateur), het meten van de weerstand en het meetrapport spreken we ook in de offerte af. De exacte prijs hangt af van de oppervlakte, de staat van de ondergrond, het gekozen systeem en of je een dissipatieve of een geleidende vloer nodig hebt.

Offerte aanvrageninfo@epoxidovo.com

Veelgestelde vragen

ESD-vloer: de vragen die bij ontwerp en uitvoering het vaakst terugkomen.

Hoe lang gaat een ESD-vloer mee en hoe vaak moet je hem meten?
De levensduur hangt af van de dikte van het systeem en het gebruik: een dunne ESD-coating gaat minder lang mee dan een dikke gietlaag. De weerstand kan ook zonder zichtbare schade veranderen, bijvoorbeeld door vuil of een ander reinigingsmiddel. Daarom raden we een controlemeting aan van minstens één keer per jaar en na elke wijziging van de reiniging. De bindende termijn staat in het verificatieplan van je ESD-beheersprogramma.
Wat is het verschil tussen een dissipatieve en een geleidende vloer?
Een geleidende en een dissipatieve vloer verschillen in weerstand naar aarde. Volgens ANSI/ESD STM7.1 heeft een geleidende vloer maximaal 1×10⁶ Ω, een dissipatieve meer dan 1×10⁶ Ω en minder dan 1×10⁹ Ω. Voor elektronicaproductie, serverruimtes en laboratoria volstaat meestal een dissipatieve vloer, omdat EN IEC 61340-5-1 een weerstand onder 1×10⁹ Ω eist. Doorslaggevend is wel de test van het hele systeem met de schoenen die de medewerkers dragen. Een geleidende vloer wordt gekozen als het ESD-beheersprogramma of de afnemer die eist. Voor explosiegevaarlijke ruimtes gelden andere regels, die we beschrijven op de pagina ATEX-vloeren.
Welke schoenen draag je op een ESD-vloer?
Op een ESD-vloer draag je ESD-schoenen, waarvan de zool de lading naar de vloer afvoert. Het gaat om het hele systeem van persoon, schoen en vloer: volgens EN IEC 61340-5-1 moet dat een weerstand naar aarde onder 1×10⁹ Ω hebben en moet de lichaamsspanning bij de looptest volgens IEC 61340-4-5 onder 100 V liggen. De test wordt daarom gedaan met de schoenen die de medewerkers echt dragen. In de praktijk wordt de werking van de schoenen met een tester gecontroleerd, meestal dagelijks bij het betreden van de beschermde zone (EPA).
Hoe wordt een ESD-vloer gemeten?
De weerstand van de afgewerkte vloer naar aarde wordt gemeten volgens IEC 61340-4-1, met een elektrode van 2,5 kg op meerdere plekken van het oppervlak. Aardt de vloer mensen, dan worden ook de weerstand van het systeem van persoon, schoen en vloer en de lichaamsspanning bij het lopen gemeten volgens IEC 61340-4-5. Het resultaat wordt beïnvloed door de luchtvochtigheid, de reinheid van de vloer en de schoenen, daarom worden bij de meting ook de omstandigheden vastgelegd.
Wat is het verschil tussen een ESD-gietvloer en ESD-PVC of tegels?
Beide oplossingen kunnen aan de grens van EN IEC 61340-5-1 voldoen, en in beide gevallen beslist de meting van de afgewerkte vloer. Een epoxy gietvloer is doorlopend, zonder naden tussen delen, en wordt direct op de voorbereide betonondergrond aangebracht. ESD-PVC en tegels hebben naden en worden op geleidende lijm of los gelegd. De keuze hangt af van de belasting, de staat van de ondergrond en de manier van reinigen. Wij leggen epoxy gietvloersystemen.
Kan een ESD-vloer worden gecombineerd met antislip of chemische bestendigheid?
Ja, als het gekozen systeem dat toelaat. Antislip speelt bijvoorbeeld in bedrijven die nat reinigen, chemische bestendigheid in laboratoria. We kiezen een systeem waarvoor de fabrikant alle gevraagde eigenschappen tegelijk opgeeft. Zo noemt het technisch datablad van de matte ESD-toplaag Sikafloor-305 W ESD de antislipklasse R11 volgens DIN 51130. De klasse geldt voor de opbouw die de fabrikant heeft getest. De R-klassen leggen we uit op de pagina antislipvloeren.
Hoe lang duurt de uitvoering?
De duur hangt af van de oppervlakte, de staat van de ondergrond en het gekozen systeem. Het werk bestaat uit meerdere stappen: voorbereiden en primeren van de ondergrond, plaatsen van aardingspunten en koperstrips, de geleidende tussenlaag, de ESD-toplaag en de meting. Tussen de lagen moeten de wachttijden uit het technisch datablad worden aangehouden. De planning spreken we af na de opname ter plaatse.
Hoe maak je een ESD-vloer schoon en hoe onderhoud je hem?
Maak een ESD-vloer schoon volgens de instructies van de fabrikant van het systeem. Gebruik geen filmvormende polijstmiddelen, matteringsmiddelen of extra “verfraaiende” coatings die geen deel uitmaken van het ESD-systeem. Die verslechteren de geleiding van het oppervlak en kunnen de weerstand van de vloer tot boven de grens verhogen. Na een ander reinigingsmiddel of na een reparatie raden we aan de weerstand opnieuw te meten.
Wat kost een antistatische vloer (ESD)?
De prijs maken we op maat. Die hangt vooral af van de oppervlakte en de staat van de ondergrond, van het gekozen systeem (een dunne ESD-coating of een dikke gietlaag), van het aantal aardingspunten en van de vraag of je een dissipatieve of een geleidende vloer nodig hebt. Je aanvraag kun je ons sturen via het offerteformulier.

Op zoek naar een ESD-vloer?

De exacte prijs volgt na een opname ter plaatse. Opname en offerte zijn gratis en vrijblijvend.